Özel Gereksinimli Öğrencilerin Okuma Becerilerine Hikâye Haritası Tekniğinin Etkisini Değerlendiren Araştırmalar
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.12582843Anahtar Kelimeler:
Özel gereksinimli birey- hikâye haritası- okuma becerisi- okuma- taramaÖz
Bu çalışma Türkiye’de özel gereksinimli öğrencilerin okuma becerilerinin gelişiminde hikâye haritası tekniğinin etkisini değerlendiren çalışmaların incelenmesine yönelik bir içerik analizidir. Yapılan çalışma bağlamında “özel gereksinimli, hikâye haritası, okuma becerisi, okuma” anahtar kelimeleri ile yerli ve yabancı veri tabanlarında tarama gerçekleştirilmiştir. 2020 Kasım ayına kadar yayınlanan çalışmalar incelenerek 487 çalışmaya ulaşılmıştır. Dâhil etme ve hariç tutma kriterlerine göre incelemeler yapılarak çalışma kapsamına alınacak olan 4 makale belirlenmiştir. Çalışmaya dâhil edilecek araştırmalar için (a) hikâye haritası stratejisinin çalışmada kullanılması, (b) çalışmanın Türkiye’de yapılmış olması, (c) çalışmanın hakemli dergilerde yer almış olması, (d) çalışmadaki katılımcıların özel gereksinim tanısı almış öğrencilerden oluşması, (e) çalışmada herhangi bir müdahale yönteminin kullanılmış olması, (f) çalışmada kullanılan yöntemin okuma becerisine yönelik olması, (g) çalışmada kullanılan yöntemin özel gereksinimli çocuklar ile ilişkili olması, (h) makalelerin tam metin formatına erişilmesi ve (i) araştırmaların ulaşılabilir olması kriterleri göz önünde bulundurulmuştur.
Referanslar
Sayılı Özel Eğitim Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (1997), T.C. Resmi Gazete, 23011, 06 Haziran 1997.
Akay, E. (2015). Kaynaştırma Ortamındaki İşitme Engelli Öğrencilere Destek Eğitim Odasında Uygulanan Türkçe Etkinliklerinin İncelenmesi. Journal of Education & Special Education Technology. 1(1), 1–14.
Akça, G. (2002). Hikâye haritası yönteminin, ilköğretim 4. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama beceri düzeyleri üzerine etkisi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.
Akçamete, G. (2018). Özel gereksinimli olan bireyler. Özel eğitim ve kaynaştırma (1.baskı) içinde (s.391-416). Ankara: Anı Yayıncılık.
Akyol, H. (1999,a). Hikâye haritası yöntemiyle metin öğretimi. Milli Eğitim, 142. (online): web: http: // yayim.meb.gov.tr/ dergiler/medergi/15.htm.
Allen, S. (2003). An analytic comparison of three models of reading strategy instruction. Internationla Review of Appplied Linguistics in Language Teaching, 41(4), 319-338.
Bahap-Kudret, Z. (2016). Okumada başarılı olan ve olmayan öğrencilerin okuduğunu anlama becerileri ile özetleme becerilerinin incelenmesi (Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Boulineau, T., Fore III., & Burke, A. (2004). Use of story-mapping to increase the story-grammar text comprehension of elemantary students with learning disabilities. Learning Disability Quarterly, 2 (2), 105-121.
Cora İnce, N. (2007). Zihin engelli çocuklara okuduğunu anlama becerilerinin öğretilmesinde işbirlikçi öğrenme yaklaşımı ile sunulan öğretim programının etkililiğinin incelenmesi (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Cüre, G. (2018). Zihin yetersizliği olan öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerinin geliştirilmesinde tekrarlı okuma ve öykü haritası stratejilerinin karşılaştırılması (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
Çağıltay, K. (2011). İnsan bilgisayar etkileşimi ve kullanılabilirlik mühendisliği: Teoriden pratiğe (1st ed.). Ankara: ODTÜ Yayıncılık.
Doğan, B. (2002). Okuduğunu anlama stratejilerinin öğretimi ile ilgili alan yazın taraması. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 97-107.
Duman, N. (2006). Hikâye Haritası Yönteminin Eğitilebilir Zihinsel Engelli Öğrencilerin Okuduğunu Anlama Becerileri Üzerindeki Etkisi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Duman, N. ve Çifçi Tekinarslan, İ. (2007). Hikâye haritası yönteminin hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin okuduğunu anlama becerileri üzerindeki etkisi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi. 8(1), 33-55.
Gardill, M. C., and Jitendra, A. K. (1999). Advanced story map instruction: Effects on the reading comprehension of students with learning disabilities. The Journal of Special Education, 33(1), 2-17.
Gülpınar, Ö. & Güçlü, A. G. (2013). Derleme makalesi nasıl yazılır? Turkish Journal of Urology. 39(Özel Sayı 1), 44-8.
Kargın, T. & Işıkdoğan, N. (2010). Hikâye Haritası Tekniğinin Özel Gereksinimli Öğrencilerin Okuduğunu Anlama Becerileri Kazanmalarındaki Etkililiği. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. 10(3), 1509 –1527.
Kaşdemir, B. (2020). Özel öğrenme güçlüğü olan bir öğrencinin okuduğunu anlama becerisinin tahmin-inceleme-özetleme örgütleme- değerlendirme (tiöd) okuduğunu anlama stratejisi ile geliştirilmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Zonguldak.
Kocaarslan, M. (2019). İyi ve zayıf okuyucular için okuduğunu anlama: kuramsal ve ampirik açıdan bir bakış. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 20 (2), 369-393.
Mandler, J. M., & Johnson, N. S. (1977). Remembrance of things parsed: Story structure and recall. Cognitive Psychology, 9(1), 111-151.
Özbek, A. B. (2019). Öğrenme güçlüğü olan öğrencilerde strateji öğretimi yazılımının okuduğunu anlama becerilerinin geliştirilmesine etkisi (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Pardo Laura, S. (2004). What every teacher needs to know about comprehension, The Reading Teacher, 58(3), 272-280.
Stein, N. L., & Glenn, C. G. (1975). An analysis of story comprehension in elementary school children: A test of a schema. Washington, DC: Washington University, U.S. Department of Health, Education and Welfare National Institute of Education (ERIC Document Reproduction Service No. ED 121 174).
Şenel, H. G. (1998). Okuma güçlüğü olan ve olmayan ilkokul öğrencilerinin okuma düzeyinin ve dislektik özelliklerinin karşılaştırılması (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Tokgöz, S. (2019). KWL (Ne biliyorum? Ne öğrenmek istiyorum? Ne öğrendim?) stratejisinin ilkokul 3.sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama başarılarına etkisi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bartın.
Yaman, F., Dönmez, O., Avcı, E., Kabakçı Yurdakul, I. (2016). İşitme engelli öğrencilerin okuma-yazma eğitiminde mobil uygulama kullanımı. Eğitim ve Bilim Dergisi, 41(188), 153-174.
İndir
Yayınlanmış
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2021 ESAR Journal
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.